Pandemi durgunluğu ve paranın akışkanlığı | Toros HaberToros Haber

5 Ağustos 2021 - 13:55

Pandemi durgunluğu ve paranın akışkanlığı

Pandemi durgunluğu ve paranın akışkanlığı
Son Güncelleme :

20 Eylül 2020 - 21:49

120 views

Merhaba Toros Haber. Antalya’da ve Türkiye’de yeniden gazete okuma hevesinin topluma aşılanmasını sağlayacağı ümidiyle, merhaba. Köşemizde yerel, Türkiye’ye ait ve dünyadaki iktisadi olaylar üzerine güzel yazılarla buluşma ümidiyle, Merhaba.

Dünya ekonomisi, Çin’de başlayıp tüm dünyaya kısa sürede yayılan Kovid-19 nedeniyle yeni ekonomik sorunlarla da ekonomilerin başa çıkmasını gerektirdi. Büyümede durgunluk, işsizliğin artışı, gıda tedarik süreçlerinin tıkanması, ticarette çöküş ve finansal sistemde kriz gibi pek çok sorun ekonomilerde yönetilmesi gereken sorumluluklardan. Dünya ekonomisi, Uluslararası Para Fonu’nun tahminlerine göre küresel pandemi nedeniyle 2020 yılında %3 küçülebilir. Dünya ekonomisinde üreten ekonomiler ile tüketen ekonomiler arasındaki ticari ilişki ve dünyadaki finans sistemindeki para akışının durması ile klasik iktisadi sisteminin krize girmesine neden oldu. Krizin yol açtığı durgunluk, işsizlik dalgası, yüksek bütçe açıkları ve ağır borç yükünü beraberinde getirmektedir. Pandemi öncesi dönemde küçük işyerleri arasındaki nakit döngüsü ile insanların gelirleri düşük de olsa paranın devir hızının yüksek olması nedeniyle iktisadi faaliyetlerini sürdürebiliyorlardı. Pandemi sürecinde bütün insanların sağlığın korunması nedeniyle işletmelerini kapatarak evlerinde kalmaları gerektiğinden ticari hayatta para döngüsü durdu. Bu durumda piyasadaki paranın hareketi bittiği için eskinden az miktardaki paranın çok kez döngüsü ile elde edilen milli gelir artışı maalesef durgunluktan dolayı azalışa gidecektir. İktisatın klasik sonucu pandemi ile birlikte yeniden ortaya çıktı.  İlk olarak Çin 2019 yılının ilk çeyreğine göre 2020 yılının ilk çeyreğinde %6,8, AB ülkeleri %3,5 ve ABD ise %4,8 küçüldü. Ortaya çıkan bu kayıplar sonucunda Asya Kalkınma Bankası’nın tahminlerine göre 2,5 trilyon dolar ile 4 trilyon dolar arasında bir gelir kaybı küresel olarak ortaya çıkabilir. Bu kayıp Türkiye’nin Milli Gelirinin ortalama dört katı büyüklüğünde. Küresel salgında petrol fiyatları çakıldı, dünya ticareti durdu. Bütün bu gelişmeler küresel ekonomide paranın akışkanlığını kilitleyen unsurlardır. Kamu ekonomisini yönetenler açısından ekonomi de bu nedenle ilk adım, piyasadaki likiditenin akışkanlığının sağlanması veya kamu mali yönetimleri tarafından paranın tedarikinin sağlanmasıdır. Ülkeler durgunluğun aşılmasında veya paranın dolaşımdaki aksamasının önlenmesinde yapabileceği en iyi alternatif para hacminin artırılmasıdır. Türkiye’nin pandemi sürecinde para hacmini ifade eden M1(dar para hacmi) ve M3(geniş para hacmi) şeklindeki para hacmini ifade eden istatistikler incelendiğinde para ve kredi hacminin hızlı bir şekilde büyüdüğü ortaya çıkmaktadır. Merkez Bankası verilerine göre, geniş para arzı M3, Mart 2020 döneminde yıllık %28,6 büyümenin ardından Nisan 2020 döneminde %35 büyümüştür. En dar para tanımı olan M1’in yıllık büyüme oranı ise bir önceki ay gerçekleşen %48,9’dan %75,1’e seviyesinde yükselmiştir. Parasal sektör tarafından verilen kredilerin yıllık artış hızı, hanehalkı için Mart 2020’da %23,2 iken Nisan 2020’da %24,5 olarak gerçekleşmiştir. Finansal olmayan kuruluşlara verilen krediler ise Mart 2020’da bir önceki yıla göre %12,7 artarken, Nisan 2020 döneminde bir önceki yıla göre %20 artmıştır. Yani Türkiye, pandemi sürecinde piyasadaki ekonomik ve finansal aktivitelerde durgunluğun aşılması için para miktarını iki ay üst üste artırarak pandemi krizini aşmayı hedeflediği ortaya çıkmaktadır. Likidite ve kredi hacminin sürekli artması sonucunda ekonominin canlanması hedefi gerçekleşmesi ümit edilmektedir. Fakat likidite ve para hacmindeki artış beklenen sonuçlar elde edilemezse, borç yükü artışı, bütçe açıkları endişesi ve enflasyon riski de pandemi sürecinin sonucunda mücadele edilmesi gerekebilecek muhtemel risklerdir. Bütün ümidimiz kamu otoritelerinin paranın önündeki akışkanlığını bozan, pandemi durgunluğunu kısa sürede aşabilmesindedir. Paranın hareketliliği önündeki engel kalktıktan sonra, ekonominin küçük veya büyük aktörleri rollerini hakkıyla yerine getirerek Türk ekonomisinin büyümesini tekrar hızlandıracaktır.

 

EN ÇOK KAZANANLAR

  • VBTYZ20.90 10.00%
  • KTSKR32.22 9.97%
  • PENTA44.36 9.97%
  • ISGSY11.73 9.93%
  • DAGI3.23 9.86%

EN ÇOK KAYBEDENLER

  • AGYO3.18 -9.92%
  • METUR4.52 -9.24%
  • EMKEL2.78 -6.40%
  • GUSGR6.14 -4.81%
  • SANFM20.48 -4.74%

EN ÇOK İŞLEM GÖRENLER

  • KOZAL111.00 4.72%
  • GUSGR6.14 -4.81%
  • GARAN9.03 -0.77%
  • TUPRS97.35 2.96%
  • KOZAA14.35 3.68%

YORUM YAP

YASAL UYARI! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen kişiye aittir.

DÖVİZ KURU

BIST100 1.416.35 % 0,18
DOLAR 8.5430 % 0,76
EURO 10.1299 % 0,92
BITCOIN 38.061.50 % -4,26
ÇEYREK ALTIN 813.46 % 0,72
GRAM ALTIN 497.59 % 0,42
reklam